Czym jest łojotokowe zapalenie skóry?

Łojotokowe zapalenie skóry (tzw. ŁZS) jest chorobą o niewyjaśnionej do końca etiopatogenezie, występującą zarówno u niemowląt, jak i u dorosłych. Jest to jedno z najtrudniejszych do leczenia schorzeń dermatologicznych, charakteryzujących się przewlekłym przebiegiem i tendencją do nawrotów. Choroba może przyjmować postaci od łagodnej do bardzo ciężkiej.

Diagnostyka różnicowa łojotokowego zapalenia skóry

W praktyce klinicznej rozpoznanie łojotokowego zapalenia skóry jest łatwe, a za typowy objaw choroby uznaje się łuszczenie na podłożu rumieniowym, zlokalizowanym wzdłuż fałdów nosowo-wargowych i nad brwiami.Trudności w rozpoznaniu przysparza odróżnienie łojotokowego zapalenia skóry od łuszczycy. Tu kryterium różnicowania jest lokalizacja zmian oraz wywiad rodzinny pod kątem łuszczycy. Podczas diagnozowania chorego, w przypadku występowania nasilonego odczynu zapalnego, należy wziąć pod uwagę wtórne zakażenie bakteryjne lub drożdżakowe. Do innych schorzeń, które należy brać pod uwagę w diagnostyce różnicowej, należą również alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, wywołane alergią na oprawki okularów (występowanie zmian za uszami), alergiczne kontaktowe zapalenie skóry wywołane kroplami do uszu (zmiany występujące w przewodach słuchowych) czy np. okołoustne zapalenie skóry, wywołane zbyt silnym działaniem kortykosteroidów (wykwity w okolicy fałdu nosowo-wargowego lub rzadziej w innych miejscach twarzy). Należy również pamiętać, że w przypadku zmian skórnych, obejmujących dużą powierzchnię, łojotokowe zapalenie skóry należy odróżnić od łupieżu różowego.

Odmiany łojotokowego zapalenia skóry

Rozsiane łojotokowe zapalenie skóry charakteryzuje się sączącymi wykwitami i jest to zapalenie skóry o ciężkim przebiegu. Choroba rozwija się samoistnie, albo na skutek agresywnej terapii miejscowej. Obserwuje się, że do choroby może przyczyniać się immunosupresja. Zmiany, oprócz typowych lokalizacji, mogą występować również na brodawkach sutkowych i fałdach zgięciowych. Pokrywają się strupami, a przebiegowi choroby towarzyszy świąd.

Łupieżopodobne zapalenie skóry to odmiana choroby, która – według przypuszczeń – jest odmianą płatkowego zapalenia skóry. Podczas choroby u pacjenta obserwuje się zmiany rumieniowe i ogniska łuszczenia o obrączkowatym kształcie, przypominające zmiany typowe dla łupieżu Gilberta. Swędzące zmiany występują na tułowiu. Zdarza się również, że zmiany obecne są na szyi i kończynach. Choroba ma uporczywy przebieg, ale ma tendencję do samoograniczania się. Przyczyna tej odmiany zapalenia skóry nie jest jeszcze do końca poznana.

Łojotokowe zapalenie powiek zwykle towarzyszy łojotokowemu zapaleniu skóry i najczęściej objawia się rumieniem, świądem i delikatnym złuszczaniem naskórka powiek. Gdy objawy występujące na skórze powiek są jedynymi objawami, stanowi to problem diagnostyczny.Ponadto u pacjentów w podeszłym wieku łojotokowe zapalenie skóry jest najczęstszą przyczyną erytrodermii. Wywołuje ją brak leczenia lub zbyt agresywne leczenie, dlatego w przypadku tego zespołu objawów należy wyeliminować erytrodermię polekową.